Kiến thức phòng bệnh, chữa bệnh, các bài thuốc dân gian.
Thông tin sức khỏe

Kiến thức tổng quan về chứng táo bón ở trẻ sơ sinh mà các mẹ nên biết

Nhiều bà mẹ thiếu kiến thức về dinh dưỡng và chế độ ăn cho trẻ khiến cho con mình bị táo bón mà không hề hay biết. Trẻ sơ sinh dưới 1 tuổi rất dễ bị táo bón, do hệ tiêu hóa của bé chưa hoàn thiện nên rất dễ nhạy cảm với sữa và thức ăn. Sau đây các chuyên gia dinh dưỡng và bác sĩ nhi khoa sẽ giới thiệu tổng quát về bệnh táo bón ở trẻ sơ sinh và chế độ ăn hợp lý cho trẻ mà các mẹ nên biết để phòng tránh táo bón cho con yêu của mình.

Xem thêm các bài viết khác thuộc chủ đề: bé bị táo bón hoặc chủ đề: trẻ bị táo bón nên ăn gì

Những nguyên nhân gây táo bón từ thức ăn

– Các mẹ vẫn nghĩ rằng cho bé ăn nhiều hoa quả thì sẽ tránh được hiện tượng táo bón. Nhưng trên thực tế có một số loại quả nếu mẹ cho bé ăn quá nhiều thì lại rất dễ gây táo bón ở trẻ như: chuối chín, táo. Ngoài ra, ngũ cốc, bánh mỳ, mỳ, khoai tây cũng góp phần gây táo bón nếu ăn quá nhiều.

kiến thức tổng quan về chứng táo bón ở trẻ sơ sinh 1

– Nếu bạn cho bé bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu và khi bước sang giai đoạn ăn dặm bé bị táo bón cũng là điều hoàn toàn dễ hiểu. Bởi vì dạ dày của bé đã quen xử lý sữa mẹ dễ tiêu và lỏng. Đến khi ăn dặm bé phải tập tiêu hóa những thức ăn phức tạp hơn nên cũng dễ bị táo bón.

– Bé ăn thiếu chất xơ hay tiêu thụ quá nhiều sản phẩm từ sữa (phômai, sữa công thức) cũng là một trong những nguyên nhân gây táo bón.

– Khi bé đổi từ bú mẹ sang bú bình hoặc đổi sữa công thức cũng rất dễ bị táo bón nếu mẹ chọn sữa không phù hợp.

Làm thế nào để biết con bạn đang bị táo bón?

Có nhiều mẹ cứ thấy con không đi tiêu hàng ngày hoặc đi hơi khó khăn một chút là nghĩ ngay đến táo bón. Tuy nhiên theo bác sĩ Lowri Kew (người chuyên nghiên cứu về táo bón ở trẻ) cho biết: “Có những bé cách ngày mới đi tiêu hoặc rất khó chịu khi làm việc này, nhưng điều đó không có nghĩa là con bạn bị táo bón. Nếu bé nhà bạn ‘đi’ từng viên như phân thỏ hay phân dê, cứng và có vẻ bị đau thì lúc này mẹ mới nên nghĩ đến táo bón”.

Những biểu hiện của bé bị táo bón như sau:

– Khoảng cách giữa 2 lần đi tiêu dài (hơn 3 ngày).

– Phân rắn, nhỏ như phân dê hoặc quá to.

– Bé đi tiêu khó khăn, không tự “đi” được, đau, són phân, kêu khóc và rất sợ đi tiêu.

– Có thể kèm theo các triệu chứng như đau bụng (có thể thấy bé quấy khóc, ưỡn bụng lên), lên cân chậm, chán ăn, ăn uống kém, nôn; Bụng trướng, sờ có nhiều cục phân ở khung đại tràng (thường là bác sĩ mới phát hiện ra).

Các biện pháp khắc phục táo bón cho trẻ

– Với những bé mới tập ăn dặm, mẹ có thể cho bé uống 30-60ml nước ép quả pha loãng như nước ép mận (nho, táo) 2 lần/ngày. Nước ép táo và nho có chứa đường và pectin tự nhiên, giúp bé giảm táo bón.

– Nếu bé đã ăn dặm một thời gian dài mà vẫn bị táo bón, mẹ hãy thêm nhiều chất xơ vào chế độ ăn của bé để “đầu ra” được dễ dàng. Những thực phẩm có chứa nhiều chất xơ gồm: lê, đào, mận, mơ, đậu Hà Lan, rau bina.

Bác sĩ Lowri Kew cho biết, để nhận biết loại đồ ăn nào giàu chất xơ không khó, vì có thể quan sát bằng mắt. Các mẹ dễ dàng nhìn thấy sợi xơ trong một số thực phẩm, chẳng hạn những sợi xơ trong một múi cam. Các loại thực phẩm giàu chất xơ đều có “da” bao bên ngoài như các loại đậu đỗ, đậu Hà Lan, ngô…

Ngoài ra, cũng nên tránh cho bé chuối, sốt táo, hạn chế bột gạo vì chúng làm táo bón nặng hơn.

– Các mẹ đã từng nghe nói đến “chế độ ăn BRAT”? Đây là từ viết tắt của B – banana (chuối); R – rice (gạo); A – Apple-sauce (nước sốt táo) và T – Toast (bánh mỳ nướng). Hãy tránh cho bé ăn theo chế độ này nếu con bạn đang bị táo bón bởi vì đó là chế độ ăn dành cho bé bị tiêu chảy, nó có tác dụng làm rắn phân.

Cuối cùng, một nguyên tắc căn bản để tránh táo bón cho trẻ là mẹ hãy cho bé uống đủ nước, chú trọng đến chất xơ trong thực đơn của bé.

Ngoài những biện pháp trên, mẹ có thể áp dụng song song với những cách sau sẽ giúp quá trình điều trị táo bón hiệu quả hơn:

– Massage bụng cho bé: Nhẹ nhàng xoa bụng cho bé theo chiều kim đồng hồ. Đặt tay của bạn ở rốn của con, tiếp đến xoa theo chuyển động tròn. Di chuyển tay mẹ từ trung tâm (rốn bé) ra ngoài.

– Động tác “đạp xe”: Đặt bé nằm ngửa, nhẹ nhàng chuyển động hai chân của bé như đang đạp xe. Cách này có thể thay thế cho massage bụng nói trên. Nó cũng rất hiệu quả khi bé bị trướng bụng, đầy hơi.

– Tắm nước ấm: Các bác sĩ nhi khoa khuyên bạn nên cho bé đang bị táo bón đi tắm nước ấm. Tắm xong, bạn nên kết hợp với massage bụng cho con.

Cách xoa bụng giúp bé nhuận tràng để bé hết bị táo bón

Hỏi: Chào bác sĩ! Bác sĩ tư vấn dùm con. Con sinh bé gái được 4 tháng, 2 tháng đầu bé đi ngoài bình thường, sang tháng thứ 3 bắt đầu bị táo bón, có khi cả tuần không đi ngoài. Con có tham khảo trên mạng thì nói là uống men vi sinh Gonden Lab hoặc men Enteromina. Vậy em bé 4 tháng có uống được không? Hay có biện pháp nào trị táo táo triệt để không? Con cảm ơn bác sĩ. (Hoài Hương)

Trả lời của bác sĩ dinh dưỡng nhi khoa:

Nguyên nhân táo bón ở lứa tuổi có thể do mắc bệnh còi xương, do chế độ ăn: mẹ bị táo bón, hoặc ăn sữa ngoài gây táo bón, cũng có thể do loạn khuẩn đường ruột, việc uống men vi sinh là cần thiết và rất hữu hiệu trong táo bón do loạn khuẩn đường ruột.

Men này có thể dùng được cho cả trẻ sơ sinh vì vậy con bạn 4 tháng hoàn toàn có thể uống được 2 gói hoặc 2 ống/ngày. Ngoài ra bạn nên xoa bụng cho bé theo chiều kim đồng hồ từ phải qua trái, xung quanh rốn ngày 3 – 4 lần/ ngày, mỗi lần 10 – 15 phút để kích thích nhu đông ruột làm phân luân chuyển nhanh hơn.

kiến thức tổng quan về chứng táo bón ở trẻ sơ sinh 2

Nếu mẹ bị táo phải điều trị cho mẹ, mẹ nên ăn nhiều rau quả, uống nhiều nước. Ngoài có thể cho bé ăn thêm một ít nước cam pha loãng, tròn 5 tháng có thể cho ăn bột loãng.

Nếu ăn sữa ngoài cần chọn loại sữa phù hợp có bổ sung chất xơ và men vi sinh có lợi. Bạn cũng nên cho con đi khám bác sĩ xem bé có bị còi xương hay không để có biện pháp khắc phục kịp thời.

Cách chữa táo bón cho trẻ sơ sinh từ 6 – 12 tháng tuổi

Khi tìm kiếm trên internet tôi nhận thấy có rất nhiều người đặt câu hỏi về cách chữa táo bón cho trẻ em từ 6 – 12 tháng tuổi. Trên một số trang web và diễn đàn cũng có rất nhiều câu trả lời về vấn đề này. Nhưng phần lớn những câu trả lời này thường chung chung hoặc đang không đi đúng hướng, vì vậy tôi viết nên bài viết này.

Hy vọng rằng sau khi bạn đọc những thông tin ở đây, bạn sẽ biết cần phải làm gì để giúp trẻ nhà mình thoát khỏi tình trạng táo bón hiện tại và quan trọng hơn là phòng ngừa tình trạng này xảy ra đối với trẻ trong thời gian tới.

kiến thức tổng quan về chứng táo bón ở trẻ sơ sinh 3

Cũng giống như mọi vấn đề khác, để có thể chữa táo bón một cách triệt để cho trẻ bạn cần biết nguyên nhân gây ra nó là gì để từ đó có hướng khắc phục. Vậy nguyên nhân gây ra táo bón cho trẻ từ 6 – 12 tháng tuổi là gì?

Nguyên nhân gây ra táo bón cho trẻ ở độ tuổi này xuất phát từ chính chế độ ăn uống của trẻ. Cụ thể thì những vấn đề sau có thể là nguyên nhân gây ra táo bón cho trẻ trong độ tuổi này:

Thức ăn trẻ ăn vào không phù hợp với độ tuổi

Như bạn biết, hệ tiêu hóa của trẻ từ 6- 12 tháng tuổi vẫn còn rất non nớt và đang trong quá trình phát triển. Trẻ càng ít tháng tuổi thì khả hệ tiêu hóa đó càng chưa hoàn thiện. Vì vậy chúng chưa thể ăn tất cả mọi loại thức ăn mà chỉ có thể ăn một vài loại thức ăn nhất định nào đó. Trẻ càng lớn thì sẽ càng ăn được nhiều loại thức ăn khác nhau. Nếu bạn cho trẻ ăn những thức ăn vượt ngoài khả năng tiêu hóa của trẻ, trẻ sẽ gặp tình trạng tiêu hóa chậm và dẫn tới táo bón.

Bạn cho trẻ ăn nhiều thức ăn mới liền một lúc

Như bạn biết, giai đoạn trên 6 tháng tuổi là lúc mà bạn bắt đầu cho trẻ nhà mình ăn các loại thức ăn khác ngoài sữa mẹ. So với sữa mẹ hoặc sữa công thức thì những thức ăn khó tiêu hóa hơn. Vì vậy trẻ cần một thời gian nào đó để thích nghi với từng loại thức ăn. Vì vậy nếu bạn cho trẻ ăn nhiều loại thức ăn mới cùng một lúc thì tình trạng khó tiêu sẽ xảy ra và sẽ có thể gây ra táo bón cho trẻ.

Khi bạn tăng đột ngột lượng thức ăn trong một bữa

Như đã nói ở trên, các thức ăn khác khó tiêu hóa hơn sữa mẹ và sữa công thức. Vì vậy hệ tiêu hóa của trẻ chỉ có thể tiêu hóa tốt khi được bắt đầu bằng một lượng nhỏ và tăng dần sau đó. Nếu bạn tăng khẩu phần những loại thức ăn này một cách đột ngột(đặc biệt là đối với những loại thức ăn mới) thì hệ tiêu hóa của trẻ có thể sẽ không làm việc kịp và táo bón có thể xảy ra.

Một vấn đề khác có thể gây ra táo bón cho trẻ ở độ tuổi này là nước

Trẻ ngoài 6 tháng tuổi, ngoài lượng nước trong sữa mẹ và các thức ăn khác thì bạn cũng cần chú ý cho trẻ uống thêm nước. Khi trẻ càng lớn thì nhu cầu nước sẽ càng cao bởi vì khi đó trẻ sẽ vận động nhiều hơn và ăn nhiều loại thức ăn đặc hơn.

Nếu một ngày nào đó trẻ không được cho uống thêm nước(có thể là do bạn quên hoặc người bạn nhờ trông trẻ không cho trẻ uống nước) thì trẻ rất có thể sẽ bị táo bón.

Chế độ ăn không cân đối dẫn tới thiếu chất xơ trong bữa ăn của tr

Chất xơ đóng vai trò khá quan trọng trong việc tăng khả năng giữa nước làm cho phân của trẻ mềm hơn và xốp hơn. Nếu bạn không bổ sung những loại thức ăn giàu chất sơ như rau xanh hoặc hoa quả vào với những loại thức ăn khác thì trẻ rất có thể sẽ bị táo bón.

Vậy bạn phải làm gì để giúp trẻ thoát khỏi tình trạng bị táo bón lâu ngày?

Nếu trẻ nhà bạn không thể tự đi ngoài được thì bạn cần phải giúp trẻ giải quyết vấn đề cấp bách này bằng biện pháp thụt hoặc đặt viên đạn glycerin. Biện pháp thụt bằng mật ong đã được nhiều người áp dụng và thành công vì vậy bạn có thể hỏi ý kiến bác sỹ xem có sử dụng được biện pháp này cho trẻ nhà mình hay không.

Như bạn cần chú ý là các biện pháp đó sẽ không giúp trẻ chữa táo bón tận gốc, chúng chỉ là những biện pháp giải quyết cấp bách tình trạng khó đi ngoài của trẻ. Nếu bạn sử dụng nó nhiều lần sẽ dẫn đến mất dần khả năng tự đi ngoài của trẻ. Trẻ sẽ trở nên phụ thuộc vào những biện pháp đó và điều này sẽ có thể gây ra tình trạng tó bón mãn tính và nhiều vấn đề khác.

Vì vậy ngay sau khi giúp trẻ đi ngoài được, bạn cần xác định xem yếu tố nào trong số những yếu tố trển chính là nguyên nhân gây ra táo bón cho trẻ để từ đó có hướng khắc phục.

Nếu tình trạng táo bón của trẻ là do trẻ ăn một loại thức ăn mới, bạn hãy tạm thời loại bỏ thức ăn này. Đồng thời tránh cho trẻ ăn những loại thức ăn không phù hợp với độ tuổi của trẻ để trẻ không gặp phải tình trạng này nữa.

Với những trẻ từ 6 – 9 tháng tuổi thì những thức ăn phù gồm có: bột gạo, một số loại hoa quả như táo, lê, chuối, đào,xoài, dưa hấu, đu đủ… , một số loại rau xanh như xúp lơ, xúp lơ xanh, cà rốt, khoai tây, khoai lang và một số loại thịt như thịt gà, thịt bò, thịt lợn. Ở giai đoạn này bạn chưa nên cho trẻ ăn cá và trứng.

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng bột làm từ gạo là loại thức ăn phù hợp nhất khi bạn bắt đầu cho trẻ làm quen với thức ăn đặc. Vì vậy nên cho trẻ làm quen với bột gạo khoảng 1 – 2 tuần trước khi cho trẻ bắt đầu với hoa quả, rau xanh và thịt.

Trẻ từ 9 – 12 tháng tuổi, ngoài các thức ăn ở trên, trẻ đã có thể ăn thêm cá, lòng đỏ trừng gà, một số sản phẩm từ sữa như phomat, sữa chua.(trẻ chưa uống được sữa tươi). Một số loại hoa quả như chanh, cam. Mỗi tuần bạn chỉ nên cho trẻ ăn 2 – 3 lần lòng đỏ trứng gà.(chỉ nên cho trẻ ăn lòng trắng trứng và sữa tươi khi trẻ trên 1 tuổi). Tránh cho trẻ ăn các thức ăn sống và hoa quả cứng.

Một điều bạn cần lưu ý đó là trong khoảng từ 4 đến 7 ngày bạn chỉ nên cho trẻ làm quen với một loại thức ăn mới. Khoảng thời gian này là để hệ tiêu hóa của trẻ thích nghi với loại thức ăn mới đó trước khi có thể tiếp tục làm việc với loại thức ăn mới tiếp theo.Biện pháp này không chỉ giúp giảm nguy cơ táo bón cho trẻ mà còn giúp bạn phát hiện ra loại thức ăn nào là thủ phạm gây ra tình trạng táo bón và dị ứng cho trẻ.

Hãy tăng lượng thức ăn trong một bữa của trẻ một cách từ từ đặc biệt là những loại thức ăn mới.

Một điều rất quan trọng là hãy nhớ cho trẻ uống nước. Nước thường được cho trẻ uống thêm sau khi trẻ ăn thức ăn đặc, đặc biệt là bữa ăn có chứa nhiều protein như thịt và trứng. Bạn đừng ép trẻ uống mà chỉ đưa nước cho trẻ và việc uống nhiều hay ít tùy thuộc vào nhu cầu của trẻ. Bạn cũng có thể cho trẻ uống nước ép từ một số loại quả như táo, lê, đu đủ những loại nước này không chỉ giúp cung cấp nước cho trẻ mà còn giúp kích thích tiêu hóa giảm táo bón cho trẻ.

Lượng nước hoặc nước hoa quả trẻ có thể uống thêm nhiều hay ít sẽ tùy thuộc vào độ tuổi của trẻ. Vói những trẻ từ 6 – 9 tháng tuổi thì bạn có thể cho trẻ uống tối đa là 60 mm một ngày. Trẻ từ 9 – 12 tháng thì tối đa là 140 ml mỗi ngày. Nhu cầu là khác nhau ở mỗi trẻ và theo độ tuổi của trẻ.

Ngay từ tháng tứ 7 bạn đã có tể bắt đầu luyện tập cho trẻ uống nước bằng cốc thay cho dùng bình, đặc biệt là khi trẻ uống nước ép hoa quả vì như vậy sẽ giảm nguy cơ trẻ bị sâu răng.

Ngoài ra một số biện pháp như xoa bụng trẻ theo chiều kim đồng hồ từ trong rốn ra phía ngoài. Hoặc đặt trẻ nằm ngửa và cầm chân trẻ thực hiện những động tác như trẻ đang đạp xe đạp cũng sẽ giúp cho hệ tiêu hóa của trẻ hoạt động tốt hơn. Tất nhiên là bạn chỉ có thể làm vậy khi trẻ cho phép bạn làm điều đó.

Khi trẻ lớn hơn bạn hãy cho trẻ tập đi bằng xe tập đi, nó không chỉ giúp trẻ biết đi nhanh hơn mà còn có thể giúp quá trình tiêu hóa diễn ra tốt hơn từ đó giảm nguy cơ bị táo bón.

Trên đây là những thông tin về cách chữa táo bón cho trẻ bằng những biện pháp hoàn toàn tự nhiên chủ yếu tác động vào chế độ ăn của trẻ. Hy vọng rằng chúng sẽ giúp bạn khắc phục được tình trạng táo bón cho trẻ nhà bạn và giúp trẻ tránh được tình trạng này trong những giai đoạn tiếp theo.

Hãy lưu ý, nếu táo bón đi kèm với một số dấu hiệu đáng nghi khác bạn hãy đưa trẻ tới bệnh viện uy tín bởi vì có thể trẻ đang gặp phải một vấn đề nguy hiểm nào đó và cần được phát hiện kịp thời.

Leave a Reply